Verrekeningen over en weer

Welke verrekeningen kunnen plaatsvinden over en weer bij scheiding?

Voor gehuwden/geregistreerde partners geldt de wettelijke regeling dat de kosten van de huishouding naar evenredigheid van inkomen worden verdeeld. In een samenlevingscontract en in huwelijksvoorwaarden wordt hier meestal bij aangesloten.  
Bij samenwonenden zonder een contract geldt dat (tenzij alsnog anders wordt overeengekomen) ieder voor een gelijk deel in deze lasten bijdraagt.

Indien sprake is van het voldoen van de kosten van de huishouding naar rato van het inkomen is het het makkelijkst als beide partners het inkomen (hebben) laten storten op een gezamenlijke rekening, waarvan alle gezamenlijke kosten worden voldaan.
Het eventueel resterende gedeelte (overgespaard inkomen) wordt gelijk tussen de partners verdeeld, zodat ieder evenveel kan sparen.

Bij een gemeenschap van goederen valt dit gespaarde inkomen (ook als het op een privé-rekening is gestort) in de gemeenschap. Beide partners zijn draagplichtig en aansprakelijk voor dat wat de ander op financieel vlak doet. Wat is overgebleven van het overgespaarde inkomen valt in de gemeenschap en wordt dus in gelijke delen verdeeld.

Ingeval van een beperkte gemeenschap van goederen of uitsluiting van (beperkte) gemeenschap van goederen bij huwelijksvoorwaarden wordt- als het goed is gegaan -  het overgespaarde inkomen maandelijks of jaarlijks in gelijke delen verdeeld. Zo wordt het privé-vermogen van ieder en ieder is dan vervolgens vrij om het eigen gespaarde naar eigen inzicht uit te geven.In de praktijk vindt de hiervoor vermelde verdeling van overgespaarde inkomsten meestal niet plaats. Afhankelijk van de inhoud van de huwelijksvoorwaarden/samenlevingsovereenkomst kan het recht op verdeling achteraf vervallen zijn of nog bestaan.

Meestal wordt in de huwelijksvoorwaarden (en heel soms ook in een samenlevingscontract) een regeling getroffen dat bij het einde van het huwelijk/samenleving wordt afgerekend ‘als ware men in gemeenschap van goederen gehuwd’, zodat het door beiden tijdens het huwelijk opgespaarde inkomen alsnog gelijk wordt verdeeld. Ook kan dit in het convenant alsnog overeengekomen worden Men rekent dan alsnog af omdat men achteraf vaststelt dat het de bedoeling was een financiële regeling te treffen als hiervoor onder pijler 1 beschreven.

Het is ook mogelijk (maar zeer bewerkelijk) alsnog alle inkomsten en uitgaven terug te rekenen en af te rekenen. Dit is lastig – zeker als de relatie langere tijd heeft geduurd – omdat er natuurlijk van alles is gebeurd. Men rekent dan alsnog af omdat men achteraf vaststelt dat het de bedoeling was een financiële regeling te treffen als hiervoor onder pijler 2 beschreven.
Als een van de (ex) partners eigen vermogen in een gemeenschappelijk goed heeft gestoken/geïnvesteerd, dan ontstaat een vordering ter grootte van de helft van het geïnvesteerde bedrag. De ander had immers een zelfde bedrag moeten investeren.
Dit kan wel eens tot onverwachte uitkomsten leiden als je daar van tevoren niet bij stil staat.

Bijvoorbeeld als één van de partners een erfenis in de verbouwing van de woning steekt, heeft de ander een schuld van de helft van de erfenis.